Huwelijk

Het huwelijk is één van de mogelijkheden om de relatie met uw partner formeel te bezegelen. Gaat u trouwen dan doet u eerst huwelijksaangifte bij de gemeente. Deze aangifte wordt ook wel ‘ondertrouw’ genoemd. Niet alleen een man en vrouw kunnen trouwen; dit is ook mogelijk voor mensen van hetzelfde geslacht.

Trouwen voor de gemeente wordt het burgerlijk huwelijk genoemd. Wilt u ook voor de kerk trouwen (kerkelijk huwelijk), dan mag dit pas nadat uw burgerlijk huwelijk is gesloten.

Om te kunnen trouwen, moeten u en uw partner voldoen aan de volgende regels:

• U kunt trouwen als u beiden 18 jaar of ouder bent. Bent u (en/of uw partner) 16 of 17 jaar? U kunt dan alleen trouwen als de vrouw een kind heeft of een verklaring van een arts waaruit blijkt dat zij zwanger is. Verder is ook toestemming nodig van de ouders of voogd.
• Voordat u trouwt, moet de betekenis van het huwelijk u duidelijk zijn.
• Uw huwelijk mag nooit onder dwang tot stand komen.
• Als u al getrouwd bent, mag u geen huwelijk aangaan. In een aantal landen is een dubbel huwelijk wel mogelijk, maar in Nederland is dit verboden. Een bestaand huwelijk moet eerst zijn ontbonden voordat u opnieuw kunt trouwen.
• Als u een geregistreerd partnerschap bent aangegaan, kunt u pas trouwen als het geregistreerd partnerschap is beëindigd. Of u kunt het geregistreerd partnerschap om laten zetten naar een huwelijk. Dit kan alleen in de gemeente waar u woont.
• Staat u onder curatele wegens verkwisting (bijvoorbeeld geldverspilling) of drankmisbruik? Dan hebt u toestemming nodig van uw curator om te mogen trouwen. Staat u onder curatele wegens een geestelijke stoornis, dan hebt u toestemming nodig van de kantonrechter.
• Er mag geen te nauwe verwantschap tussen echtgenoten bestaan. Daarom kunt u niet trouwen met uw eigen kind, (half)broer, (half)zus of eigen ouder. Dat geldt ook als de familieband is ontstaan door adoptie. Bent u door adoptie broer of zus geworden van uw partner, dan kunt u ontheffing krijgen voor een huwelijk van de minister van Veiligheid en Justitie.
• Hebt u beiden niet de Nederlandse nationaliteit en woont u niet in Nederland, dan kunt u niet trouwen of huwelijksaangifte doen in Nederland.

Voldoet u niet aan deze regels? U kunt de minister van Veiligheid en Justitie dan om speciale toestemming vragen.

Een huwelijksaangifte of ‘ondertrouw’ gaat vooraf aan het huwelijk en werkt als volgt:

• Uiterlijk 14 dagen voordat u gaat trouwen doet u aangifte bij de gemeente. U mag niet eerder dan 1 jaar voor de huwelijksdatum in ondertrouw gaan.
• U maakt een afspraak om huwelijksaangifte te doen in de gemeente waar u woont. Wonen u en uw partner in verschillende gemeenten, dan mag u kiezen in welke van de 2 gemeenten u aangifte doet. Er zijn afwijkende regels voor asielzoekers of mensen met diplomatieke status.
• Tijdens de aangifte bespreekt u met de ambtenaar van de gemeente de huwelijksdatum, tijdstip en eventueel de locatie. Ook geeft u als bruidspaar in totaal 2, 3 of 4 meerderjarige personen op als getuigen.
• Wilt u trouwen in een andere gemeente dan waar u aangifte van het huwelijk hebt gedaan? Dit is mogelijk. Wel moeten dan alle documenten plus een afschrift van de akte van aangifte van het huwelijk, in het bezit komen van de ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente waar het huwelijk wordt gesloten.
• Woont u beiden buiten Nederland en heeft in ieder geval één van u de Nederlandse nationaliteit? U doet dan de huwelijksaangifte in Den Haag.
• Naast uw huwelijk voor de burgerlijke stand, kunt u ook trouwen in de kerk van uw geloofsovertuiging.

Informeer vooraf bij de gemeente welke documenten u precies moet aanleveren. Soms heeft de gemeente waar u aangifte doet deze al (zoals de inschrijving GBA of uw geboorteakte). U hoeft dan niet alle volgende documenten mee te nemen:

• geldig identiteitsbewijs van u en uw partner
• afschrift van uw geboorteakte en die van uw partner
• afschrift van inschrijving in de GBA (gemeentelijke basisadministratie) van u en uw partner
• kopie van het geldige paspoort of de geldige Nederlandse identiteitskaart van uw getuigen

Let op! De afschriften mogen maximaal een half jaar oud zijn.

Hebt u eerder een huwelijk of geregistreerd partnerschap gesloten? Neem dan ook een bewijs van ontbinding van het laatste huwelijk of geregistreerd partnerschap mee. Meestal is dit een echtscheidingsakte of overlijdensakte. U moet namelijk de namen van alle eventuele vorige echtgenoten of geregistreerde partners kunnen aantonen.

Bent u (of uw partner) geen Nederlander en verblijft u in Nederland? U hebt dan meestal een verklaring nodig van de vreemdelingenpolitie. Dit is afhankelijk van de nationaliteit van u (of uw partner). Vraag aan de gemeente of u deze verklaring moet hebben.

Zowel de man als de vrouw mag na het huwelijk de achternaam van de partner gebruiken.

Wilt u uw geregistreerde partnerschap omzetten in een huwelijk? Dan moet de ambtenaar van de burgerlijke stand een akte van omzetting opmaken. Dit kan alleen gebeuren in uw eigen woonplaats.